नेपाल राष्ट्र बैंकको वित्तीय स्थितिमा सुधार: विदेशी दायित्व घट्दै, स्थानीय अर्थतन्त्र सक्रियImprovement in Nepal Rastra Bank's Financial Position: Foreign Liabilities Decrease, Local Economy Active
नेपाल राष्ट्र बैंक (एनआरबी)ले ३१ भद्र २०८१ र ३१ असार २०८१ बीचको तुलनात्मक वित्तीय स्थिति सार्वजनिक गरेको छ। यस प्रारम्भिक प्रतिवेदनले विदेशी र स्थानीय मुद्रामा भएको सम्पत्ति र दायित्वमा महत्त्वपूर्ण परिवर्तनहरूलाई प्रष्ट पारेको छ, जसले बैंकको समग्र वित्तीय स्वास्थ्यलाई थप सुदृढ देखाउँछ। यस प्रतिवेदनले बैंकको मौद्रिक नीति र वित्तीय व्यवस्थापनको क्षेत्रमा सकारात्मक प्रगति भएको सङ्केत गरेको छ।
१. दायित्व र इक्विटीको स्थिति:
(क) विदेशी मुद्रामा दायित्व:
असार २०८१: ५१.४९ अर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: ४७.४१ अर्ब रुपैयाँ।
यो ४.०८ अर्ब रुपैयाँको कमीले एनआरबीले आफ्नो विदेशी दायित्व घटाउन सफल भएको देखाउँछ। बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूबाट भएको निक्षेप र अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष (IMF) सँग सम्बन्धित दायित्वमा गिरावट आएकोले यसमा सहयोग पुर्याएको हो। यसले बाह्य दायित्वलाई घटाएर विदेशी मुद्रा सञ्चय सन्तुलित बनाएको सङ्केत गर्दछ।
(ख) स्थानीय मुद्रामा दायित्व:
असार २०८१: १.४३ खर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: १.४८ खर्ब रुपैयाँ।
स्थानीय मुद्रामा दायित्वमा ५ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि भएको छ, जसले बैंकिङ प्रणालीमा तरलता माग बढेको सङ्केत गर्दछ। यसले स्थानीय आर्थिक गतिविधिमा थप वृद्धि भएको र बजारमा कर्जाको माग बढेको पनि देखाउँछ।
(ग) इक्विटी:
असार २०८१: ५७७.०८ अर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: ६०६.७९ अर्ब रुपैयाँ।
एनआरबीको इक्विटीमा २९.७१ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि भएको छ। इक्विटीमा हुने वृद्धि पूँजीको विस्तार र मुनाफा सञ्चितीको सङ्कलनसँग सम्बन्धित छ। यसले राष्ट्र बैंकको वित्तीय सुदृढीकरणलाई सङ्केत गर्दछ, जसले बैंकको स्थायित्व र दीर्घकालीन वित्तीय स्वास्थ्यमा सकारात्मक प्रभाव पार्नेछ।
२. सम्पत्तिको स्थिति:
(क) विदेशी मुद्रामा सम्पत्ति:
असार २०८१: १.९६ खर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: २.०४ खर्ब रुपैयाँ।
विदेशी मुद्रामा ८ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि भएको छ। यो वृद्धि मुख्य रूपमा विदेशी जम्मा र सुन प्रमाणपत्रमा गरिएको लगानीले गर्दा भएको हो। यसले एनआरबीले विदेशी मुद्रा सञ्चयलाई बलियो बनाउन सफल भएको देखाउँछ, जसले विनिमय दरलाई स्थिर राख्न र बाह्य आर्थिक आघातहरूबाट देशलाई सुरक्षित राख्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्छ।
(ख) स्थानीय मुद्रामा सम्पत्ति:
असार २०८१: ९१.०५ अर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: ९४.६७ अर्ब रुपैयाँ।
स्थानीय मुद्रामा ३.६२ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि भएको छ। यस वृद्धिलाई सरकारी सुरक्षा बन्डहरूमा गरिएको लगानीले समर्थन गरेको हो। यसले देखाउँछ कि एनआरबीले आफ्नो स्थानीय सम्पत्ति आधारलाई सुदृढ पार्न रणनीतिक पहलहरू लिएको छ, जसले स्थानीय अर्थतन्त्रलाई सक्रिय बनाउन मद्दत पुर्याएको छ।
३. कुल सम्पत्ति र दायित्व:
असार २०८१: कुल सम्पत्ति २.०६ खर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: कुल सम्पत्ति २.१४ खर्ब रुपैयाँ।
कुल सम्पत्तिमा ८ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि भएको छ। यसले एनआरबीको सम्पत्ति पोर्टफोलियोमा सकारात्मक प्रगति भएको देखाउँछ, जसले राष्ट्रको मौद्रिक नीति व्यवस्थापनलाई थप प्रभावकारी बनाउन मद्दत पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
(क) कुल दायित्व र इक्विटी:
असार २०८१: २.०५ खर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: २.१४ खर्ब रुपैयाँ।
कुल दायित्व र इक्विटीमा पनि ९ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि भएको छ। यसले एनआरबीले आफ्नो सञ्चय स्थितिलाई सुधार गर्दै बजार आवश्यकताहरू पूरा गर्न तरलता सुनिश्चित गर्न सफल भएको सङ्केत गर्दछ।
४. सरकारी खाताको नगद मौज्दातमा कमी:
साउन २०८१: तीन खर्ब १२ अर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: २ खर्ब ३६ अर्ब ९५ करोड रुपैयाँ।
सरकारी खाताबाट एक महिनामा ७५ अर्ब ५ करोड रुपैयाँ नगद मौज्दात घटेको छ। गत असार मसान्तसम्म यो मौज्दात तीन खर्ब ५५ अर्ब ४५ करोड रुपैयाँ रहेको थियो, जुन चालु आर्थिक वर्षको भदौं मसान्तसम्म आइपुग्दा एक खर्ब १८ अर्ब ५० करोड रुपैयाँले घटेको हो।
यसले सरकारी खर्च वृद्धि भएको र खर्चबाट बाँकी रहेको रकम घट्दै गएको देखाउँछ। सरकारी ढुकुटीमा हाल दुई खर्ब ३८ अर्ब बढी निक्षेप रहेको छ, जुन विगतमा जम्मा ६३ अर्ब ९५ करोड मात्र रहेको थियो। यो रकम १ खर्ब ७४ अर्ब ३५ करोडले बढेको छ।
५. नगद प्रवाह र नगद मौज्दातको स्थिति:
असार २०८१: नगद प्रवाह ६ खर्ब ८० अर्ब रुपैयाँ।
भद्र २०८१: नगद प्रवाह ६ खर्ब ६५ अर्ब रुपैयाँ।
भद्र मसान्तसम्म नगद प्रवाह १४ अर्ब ७१ करोड रुपैयाँले घटेको छ। यसले वित्तीय बजारमा नगद सर्कुलेशनमा कमी आएको देखाउँछ। यस अवधिमा नगद प्रवाह घट्नुले तरलता व्यवस्थापनको प्रभावमा सुधारको सङ्केत गर्दछ।
६. राष्ट्र बैंकको रिजर्भ स्थिति:
असार २०८१: ५ खर्ब ७२ अर्ब ७ करोड ९५ लाख रुपैयाँ।
भद्र २०८१: ६ खर्ब १ अर्ब ७८ करोड ९९ लाख रुपैयाँ।
रिजर्भमा २९ अर्ब ७१ करोड रुपैयाँको वृद्धि भएको छ। यसले राष्ट्र बैंकको रिजर्भ स्थिति बलियो बनाउँदै अर्थतन्त्रलाई थप सुरक्षा दिने कार्यको संकेत गर्दछ। आईएमएफसँग सम्बन्धित दायित्व ३९ अर्ब ४८ करोड १७ लाख रुपैयाँ रहेको छ।
७. राष्ट्रिय सम्पत्तिमा वृद्धि:
असार २०८१: २० खर्ब ५६ अर्ब ५३ करोड ९९ लाख रुपैयाँ।
भद्र २०८१: २१ खर्ब ४४ अर्ब ६१ लाख रुपैयाँ।
राष्ट्रिय सम्पत्ति ८७ अर्ब ४६ करोड ६२ लाख रुपैयाँले बढेको छ। यो ४.२५ प्रतिशतको वृद्धि भएको हो, जसले राष्ट्रिय ढुकुटीमा रहेको सम्पत्तिको स्थायित्वलाई देखाउँछ।
नेपाल राष्ट्र बैंकको वित्तीय स्थितिमा असार र भद्र २०८१ बीचको तुलना गर्दा समग्रमा सुधार देखिएको छ। विदेशी दायित्व घट्दै गएको र सम्पत्ति वृद्धि हुँदै गएको देखिन्छ, जसले देशको बाह्य वित्तीय जोखिमलाई कम गर्न मद्दत पुर्याउँछ। त्यस्तै, स्थानीय मुद्रामा दायित्व र सम्पत्ति दुवैमा भएको वृद्धि स्थानीय अर्थतन्त्रलाई थप सुदृढ पार्ने सङ्केत हो। सरकारी खाताको नगद मौज्दातमा कमी र नगद प्रवाहमा आएको घटावटले तरलता व्यवस्थापनमा सुधारको संकेत गर्दछ।
Nepal Rastra Bank (NRB) has published a comparative financial report covering the period from August 16, 2024 (31st Bhadra 2081) to July 16, 2024 (31st Ashad 2081). This preliminary report highlights significant changes in both foreign and local currency assets and liabilities, indicating a strengthened overall financial health of the bank. The report signals positive progress in the bank’s monetary policy and financial management.
1. Liabilities and Equity Status:
(a) Foreign Currency Liabilities:
July 2024: NPR 51.49 billion
August 2024: NPR 47.41 billion
A reduction of NPR 4.08 billion shows that NRB has successfully decreased its foreign liabilities. This decline is attributed to a drop in deposits from banks and financial institutions, as well as reduced liabilities related to the International Monetary Fund (IMF). This balance helps reduce foreign liabilities, stabilizing the foreign currency reserves.
(b) Local Currency Liabilities:
July 2024: NPR 143 billion
August 2024: NPR 148 billion
A NPR 5 billion increase in local liabilities reflects growing liquidity demand within the banking system. This indicates increased economic activity and a rise in credit demand within the market.
(c) Equity:
July 2024: NPR 577.08 billion
August 2024: NPR 606.79 billion
Equity increased by NPR 29.71 billion, attributed to capital expansion and accumulated profits. This indicates NRB’s financial strengthening, which positively impacts the bank’s long-term stability and financial health.
2. Asset Status:
(a) Foreign Currency Assets:
July 2024: NPR 196 billion
August 2024: NPR 204 billion
An increase of NPR 8 billion in foreign currency assets is primarily due to investments in foreign deposits and gold certificates. This demonstrates NRB's success in strengthening foreign currency reserves, which helps maintain exchange rate stability and protects the country from external economic shocks.
(b) Local Currency Assets:
July 2024: NPR 91.05 billion
August 2024: NPR 94.67 billion
Local currency assets increased by NPR 3.62 billion, supported by investments in government securities. This shows that NRB has taken strategic measures to bolster its local asset base, aiding the stimulation of the local economy.
3. Total Assets and Liabilities:
Total Assets (July 2024): NPR 206 billion
Total Assets (August 2024): NPR 214 billion
An increase of NPR 8 billion indicates positive progress in NRB’s asset portfolio, supporting more effective monetary policy management.Total Liabilities and Equity (July 2024): NPR 205 billion
Total Liabilities and Equity (August 2024): NPR 214 billion
The NPR 9 billion rise signals that NRB has successfully improved its reserve position, ensuring liquidity to meet market demands.
4. Decline in Government Cash Deposits:
July 2024: NPR 312 billion
August 2024: NPR 236.95 billion
A reduction of NPR 75.5 billion in government cash deposits over the course of a month reflects increased government spending, leading to a reduction in surplus cash. Government reserves have dropped by NPR 118.5 billion from the previous year-end.
5. Cash Flow and Cash Position:
July 2024: NPR 680 billion
August 2024: NPR 665 billion
Cash flow has decreased by NPR 14.71 billion, indicating reduced cash circulation in the financial market. This drop reflects improvements in liquidity management during the period.
6. NRB Reserve Position:
July 2024: NPR 572.07 billion
August 2024: NPR 601.78 billion
A NPR 29.71 billion increase in reserves strengthens the NRB's position, providing more economic protection. The liabilities related to the IMF stand at NPR 39.48 billion.
7. Growth in National Assets:
July 2024: NPR 2,056.53 billion
August 2024: NPR 2,144.61 billion
National assets grew by NPR 87.46 billion, a 4.25% increase, highlighting stability in the country’s financial reserves.
Comparing NRB’s financial position between July and August 2024 reveals overall improvement. Foreign liabilities have decreased, and assets have increased, reducing the country’s external financial risks. Likewise, the growth in both local liabilities and assets signifies strengthened local economic activities. A reduction in government cash deposits and lower cash flow indicate enhanced liquidity management.
