राष्ट्र बैंकले फेरि ५० अर्ब तरलता प्रशोचन गर्नेNRB to Absorb Additional Rs. 50 Billion Liquidity Through Deposit Collection Instrument
काठमाडौं ।
वित्तीय प्रणालीमा अधिक तरलता कायमै रहेपछि नेपाल राष्ट्र बैंकले फेरि निक्षेप संकलन उपकरण (Deposit Collection Instrument) मार्फत ५० अर्ब रुपैयाँको तरलता प्रशोचन गर्ने भएको छ। केन्द्रीय बैंकले आगामी १७५ दिनका लागि उक्त रकम संकलन गर्न आज दिउँसो २ बजे अनलाइन बोलकबोल प्रक्रिया सञ्चालन गर्ने जनाएको छ।
राष्ट्र बैंकका अनुसार पछिल्लो तथ्यांकमा वित्तीय प्रणालीको कुल निक्षेप ७५ खर्ब १४ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ। लामो समयदेखि बैंकिङ प्रणालीमा अधिक तरलता रहँदा ब्याजदर घटे पनि कर्जा प्रवाह अपेक्षाकृत रुपमा सुस्त बनेको छ। यही कारण राष्ट्र बैंकले तरलता व्यवस्थापनका लागि बारम्बार निक्षेप संकलन उपकरणको प्रयोग गर्दै आएको हो।
बोलकबोलमा ‘क’, ‘ख’ र ‘ग’ वर्गका बैंक तथा वित्तीय संस्थामात्र सहभागी हुन पाउने छन्। सहभागीले न्यूनतम १० करोडदेखि अधिकतम ५ अर्ब रुपैयाँसम्म आवेदन दिन सक्ने व्यवस्था गरिएको छ। यस पटकको निक्षेप संकलन उपकरणको परिपक्वता मिति २०८३ वैशाख २३ गते रहनेछ र ब्याजदर बोलकबोलमार्फत निर्धारण गरिनेछ।
राष्ट्र बैंकले चालु आर्थिक वर्षको हालसम्ममा निक्षेप संकलन उपकरणमार्फत ९ खर्ब ४९ अर्ब ६० करोड बराबरको तरलता प्रशोचन गरिसकेको छ। तीमध्ये करिब २ खर्ब ३४ अर्ब ९५ करोड हालसम्म केन्द्रीय बैंकमा रहेको छ भने स्थायी निक्षेप सुविधामा ५ खर्ब ८७ अर्ब १५ करोड बैंकहरूले जम्मा गरेका छन्।
बैंकहरूले लगानी गर्न नसकेको करिब ८ खर्ब २२ अर्ब १० करोड रुपैयाँ राष्ट्र बैंकमा नै अड्किएको छ। गत आर्थिक वर्षको मध्यतिरदेखि देखिएको यो अधिक तरलता अहिले बैंकिङ क्षेत्रकै प्रमुख समस्या बनेको छ। बजारमा कर्जा माग घट्नु र व्यवसायिक गतिविधि सुस्त रहनु यस स्थितिको मुख्य कारण मानिएको छ।
यस कारण राष्ट्र बैंकले खुला बजार कारोबारमार्फत ६ महिनासम्मको दीर्घकालीन निक्षेप संकलन उपकरण प्रयोग गरी बजारबाट पैसा तान्दै आएको छ।
With excess liquidity continuing in Nepal’s financial system, Nepal Rastra Bank (NRB) has announced another round of liquidity absorption worth Rs. 50 billion through its Deposit Collection Instrument. The central bank will conduct the auction today at 2 PM via the online bidding system for a tenure of 175 days.
According to the latest NRB data, total deposits in the banking system have reached Rs. 7.514 trillion. Despite continuously falling interest rates, credit disbursement remains sluggish, leaving the banking system with excess liquidity. To manage this situation, NRB has repeatedly been using deposit collection tools to mop up surplus funds.
Only Class “A”, “B”, and “C” banks and financial institutions licensed by NRB are eligible to participate in the auction. Interested institutions can bid for a minimum of Rs. 100 million and up to Rs. 5 billion, ensuring the total amount is divisible without remainder. The maturity date of this deposit collection round is 23rd Baisakh 2083 (May 5, 2026), and the interest rate will be determined through competitive bidding.
So far in the current fiscal year, NRB has absorbed Rs. 949.6 billion from the financial system through deposit collection instruments. Out of this, Rs. 234.95 billion remains parked at the central bank, while another Rs. 587.15 billion is held under the Standing Deposit Facility. In total, banks have deposited around Rs. 822.10 billion with NRB due to a lack of lending opportunities.
Since mid-last fiscal year, excess liquidity has become a structural problem in Nepal’s banking sector. Weak loan demand and sluggish business activity have prevented banks from expanding credit portfolios, forcing the central bank to repeatedly withdraw liquidity through long-term open market operations and deposit collection tools.
