रास्वपाको उदयसँगै सेयर बजारमा उत्साह, सुधारका वाचाप्रति लगानीकर्ताको अपेक्षा बढ्यो

पछिल्लो प्रतिनिधि सभा निर्वाचनपछि राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को उदयसँगै नेपालको सेयर बजारमा नयाँ आशा र उत्साह देखिएको छ। निर्वाचनपछि पहिलो कारोबार दिन नेप्से परिसूचक तीव्र रूपमा बढ्दै केही मिनेटमै तीन पटक सर्किट ब्रेक लागेपछि कारोबार दिनभरका लागि बन्द भएको थियो। बजार खुलेको एक मिनेटमै ४ प्रतिशत बढेर पहिलो सर्किट लागेपछि २० मिनेट कारोबार रोकिएको थियो भने त्यसपछि पुनः खुलेको बजारले छोटो समयमै दोस्रो सर्किट लगाउँदै ४० मिनेटका लागि कारोबार स्थगित भयो। त्यसपछि पुनः खुलेको बजार ६ प्रतिशतले बढेपछि तेस्रो सर्किट लाग्दै कारोबार पूर्ण रूपमा बन्द भयो। यस दिन नेप्से परिसूचक १६२.९३ अंकले बढेर २८७५.४३ विन्दुमा पुगेको थियो। सीमित समय खुलेको बजारमा २६१ कम्पनीको ११ लाख ४३ हजार कित्ता सेयर किनबेच हुँदा करिब ५५ करोड ५९ लाख रुपैयाँको कारोबार भएको थियो।

रास्वपाले आफ्नो चुनावी ‘वाचा पत्र’मा नेपालको पूँजी बजारलाई पारदर्शी, आधुनिक र प्रतिस्पर्धी बनाउने विभिन्न योजना अघि सारेको छ। पार्टीले नेपाल धितोपत्र बोर्ड (सेबोन) लाई राजनीतिक हस्तक्षेपमुक्त बनाउने, नेप्से र सिडिएससीको पुनर्संरचना गरी निजी क्षेत्रको रणनीतिक साझेदारी भित्र्याउने, इन्ट्राडे ट्रेडिङ, सर्ट सेलिङ, फ्युचर्स तथा अप्सन जस्ता आधुनिक वित्तीय उपकरणहरू सुरु गर्ने, इनसाइडर ट्रेडिङविरुद्ध कडा कारबाही गर्ने, आईपीओ प्रणालीलाई थप पारदर्शी बनाउने र संस्थागत लगानीकर्तालाई सक्रिय बनाउने योजना प्रस्तुत गरेको छ। साथै, एनआरएनलाई सेयर बजारमा प्रवेश गराउने, बन्ड बजारको विकास गर्ने, वस्तु विनिमय बजार सञ्चालनमा ल्याउने र डिजिटल माध्यमबाट सेयर बजारलाई देशभर विस्तार गर्ने लक्ष्य पनि राखिएको छ।

यद्यपि यी योजनाहरू व्यवहारमा कार्यान्वयन गर्न भने चुनौतीहरू पनि देखिएका छन्। नेपालको प्रशासनिक ढिलासुस्ती, नीतिगत निर्णयमा हुने विलम्ब, नियामक निकायहरूमा हुने राजनीतिक प्रभाव तथा बजारमा प्रभाव जमाएका स्वार्थ समूहहरूको दबाब सुधार प्रक्रियामा बाधक बन्न सक्ने विश्लेषकहरू बताउँछन्। त्यसैले रास्वपाले अघि सारेका पूँजी बजार सुधारका एजेन्डाहरू सफल बनाउन स्पष्ट नीति, बलियो राजनीतिक इच्छाशक्ति र प्रभावकारी संस्थागत सहकार्य आवश्यक पर्ने देखिन्छ।